Do którego komornika złożyć wniosek?
W sprawach alimentacyjnych komornik ma szersze obowiązki działania z urzędu. Okresowo ustala zarobki, majątek oraz miejsce zamieszkania dłużnika, a sama bezskuteczność egzekucji nie stanowi podstawy umorzenia postępowania.
Wniosek o egzekucję alimentów można złożyć do komornika właściwego według miejsca zamieszkania dłużnika. Art. 1081 k.p.c. pozwala również złożyć go do komornika sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania wierzyciela. Niezależnie od tego mogą mieć zastosowanie zasady wyboru komornika określone w ustawie o komornikach sądowych.
Jakie dokumenty przygotować?
Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy. W sprawach o alimenty sąd nadaje tytułowi egzekucyjnemu klauzulę wykonalności z urzędu i doręcza wierzycielowi tytuł wykonawczy. Do komornika należy złożyć podpisany wniosek oraz tytuł wykonawczy, chyba że przepisy dotyczące tytułu elektronicznego przewidują inny sposób jego weryfikacji.
- wniosek o wszczęcie egzekucji alimentów;
- tytuł wykonawczy;
- dane wierzyciela alimentacyjnego oraz przedstawiciela ustawowego;
- możliwie pełne dane dłużnika, w tym PESEL, adres i znane miejsce pracy;
- numer rachunku bankowego do przekazywania środków;
- wyliczenie zaległości, jeżeli nie wynika ono wprost z dokumentów;
- informacje o wpłatach dokonanych bezpośrednio przez dłużnika.
Co powinien zawierać wniosek?
Należy wskazać bieżącą wysokość alimentów, terminy płatności, zaległe raty oraz datę, od której powstała zaległość. Trzeba zaznaczyć, czy dłużnik dokonywał wpłat bezpośrednich i w jakiej wysokości. Warto przekazać znane informacje o pracodawcy, rachunku bankowym, pojeździe, nieruchomości lub innym źródle dochodu dłużnika.
Jak przebiega egzekucja?
- Komornik rejestruje sprawę, weryfikuje wniosek i tytuł wykonawczy.
- Podejmuje czynności zmierzające do zajęcia wynagrodzenia, rachunków bankowych, wierzytelności, świadczeń, ruchomości lub innych składników majątku oraz zawiadamia dłużnika o wszczęciu egzekucji.
- Z urzędu prowadzi dochodzenie w celu ustalenia zarobków, stanu majątkowego oraz miejsca zamieszkania dłużnika.
- Dochodzenie powinno być ponawiane okresowo w odstępach nie dłuższych niż sześć miesięcy.
- Wyegzekwowane kwoty są rozliczane i przekazywane uprawnionemu zgodnie z przepisami.
Co oznacza bezskuteczna egzekucja?
Bezskuteczność oznacza, że w danym okresie nie udało się uzyskać kwot wystarczających na zaspokojenie alimentów. W sprawie alimentacyjnej nie jest ona sama w sobie podstawą umorzenia postępowania. Komornik nadal może podejmować czynności i okresowo ponawiać dochodzenie majątkowe.
Zaświadczenie o bezskuteczności egzekucji może być potrzebne przy ubieganiu się o świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Odrębną kwestią jest odpowiedzialność karna za niewykonywanie obowiązku alimentacyjnego — postępowanie karne nie zastępuje egzekucji komorniczej.
Raporty i opracowania Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości
- „Niealimentacja dzieci w Polsce. Raport z badań jakościowych” →
- „Informatyzacja oraz cyfryzacja polskiego wymiaru sprawiedliwości w kontekście rzetelnego procesu sądowego” →
- „Analiza spraw wpływających do sądów powszechnych, w których mediacja może być zastosowana” →
Linki prowadzą do oryginalnych plików udostępnionych przez Instytut Wymiaru Sprawiedliwości.
Obowiązki wierzyciela w toku sprawy
- niezwłocznie informować o każdej wpłacie otrzymanej bezpośrednio od dłużnika;
- zgłaszać zmianę adresu, rachunku bankowego lub danych kontaktowych;
- przekazywać nowe informacje o miejscu pracy i majątku dłużnika;
- odpowiadać na wezwania komornika i składać potrzebne dokumenty;
- nie żądać egzekucji kwot, które zostały już zapłacone.
Checklista przed złożeniem wniosku
Tytuł wykonawczy, podpisany wniosek alimentacyjny, wyliczenie zaległości i wpłat, PESEL i dane dłużnika, numer rachunku wierzyciela, informacje o pracy i majątku oraz pełnomocnictwo — jeżeli wniosek składa pełnomocnik.
Podstawa prawna
Kodeks postępowania cywilnego — art. 333, 1081–1086; ustawa o komornikach sądowych.